Kroniek van een stad

ENKELTJE NIJMEGEN

Het jaar 2000 leek voor het aanbrak heel belangrijk. Jan van der Meer, twee jaar lang fractiesecretaris van Marten Bierman en bijna zeven jaar lid van de fractie De Groenen/Stadspartij Leefbaar Nijmegen, besloot zijn beleving van dit 'magische' jaar in een dagboek vast te leggen.

door Helene Stafleu

Het is de kroniek geworden van een stad en van de plaatselijke politiek waar men dit jaar vol overgave 'interactief' wilde zijn. Door dit decor beweegt zich van der Meer als vrijgezel die op zoek is naar vastigheid, maar de tijd doodt in het uitgaansleven tot De Ware Jacob zich aandient. Hij is 'verslaafd aan politiek', bevlogen maar ook ijdel en hij wil hogerop (wethouder worden!). Hij schetst zichzelf als iemand die alles doet om in de krant te komen. Het is de methode van de clown. 'Ik hou wel van mensen die om mij lachen' schrijft hij op een aantal plaatsen. En het werkt, je vergeeft hem...omdat hij de eerste is om alle fouten toe te geven.

Van der Meer schrijft af en toe vals en gemeen, zoals het een dagboek betaamt, maar ook ontroerend over zijn stervende moeder en over de jongens in zijn leven. Voortdurend draaien in het boek de tandraderen van het politiek bedrijf. Een 'vak voor alleenstaanden': alle avonden is er wat en niet zelden wordt het gesprek voortgezet in de kroeg. Een massa werk, zo naast een gewone baan, en iets wat eigenlijk alleen goed gaat als het goed gaat, als iedereen meedoet en het gezellig is. O wee als het mis gaat, en het ging mis: er is onverenigbaarheid van karakter met zijn fractiegenote. 'In een tweepersoonsfractie is er voor deze spanning geen bliksemafleider', zo constateert van der Meer. De zaak escaleert en de fractie splijt.
Het is de Werdegang van kleine partijen in de jaren na hun eerste succes. 'Als er vanuit het kader geen ondersteuning meer is en de sfeer binnen de fractie verziekt, dan zakt van lieverlee het animo'. Zijn partij slinkt en hij stapt over naar GroenLinks, een partij die 'verwant en goed georganiseerd' is.

Het boekje is licht van toon, maar wie tussen de regels door leest, ziet een tragedie van iemand die streed voor de publieke zaak maar moest constateren dat hij alleen kwam te staan. Waardoor? Niet door een groots en ideologisch conflict. Eerder door het ontbreken daarvan. Door persoonlijke spanningen? Wellicht. In Nijmegen is men geschokt dat van der Meer zo onbekommerd schrijft over het lekken naar de pers. 'Zoiets doet men nu eenmaal niet'.

Maar meer nog zien we de sombere hemel van de huidige lokale politiek, waaruit alle enthousiaste mensen verdwijnen naar beter betaalde baantjes elders, met meer maatschappelijk aanzien. Dit dagboek moet iedereen die hart heeft voor de democratie wakker doen liggen.

Jan van der Meer: