Dagboek Senator

Alle belastingvoorstellen worden door het ministerie altijd opgespaard tot na Prinsjesdag. Dat is lastig, want pas daarna worden ze (heel) uitgebreid door deTweede Kamer behandeld en dan op het laatste nippertje moet alles nog voor 1 januari door de Eerste Kamer goedgekeurd worden.Daar is natuurlijk ook dit jaar weer veel kritiek op, temeer omdat het deze keer niet alleen gaat om de gebruikelijke wijzigingen in de belastingwetgeving, maar ook nog eens om de vernieuwing van de successiewet.

één keer hiervoor gekozen hebben mag er wel wat druk op blijven staan om de staatssecretaris tot Europese actie aan te zetten. Ik ben trouwens niet de enige die er zo over denkt, maar het zijn er uiteindelijk toch te weinig om de afschaffing tegen te houden. In december is ook nog een punt aan de orde dat heel rechtstreeks met de Eerste Kamer van doen heeft.Op1december komt staatssecretaris Ank Bijleveld praten over haar wetsontwerp over de verkiezing van Eerste Kamerleden.De Kamer heeft aan de regering gevraagd er voor te zorgen dat lijstverbindingen niet meer gesloten kunnen worden ná de verkiezingen voor provinciale staten, dus wanneer de effecten ervan al exact berekend kunnen worden. Dat is opzich eengoedezaak,wantdatbetekent dat lijstverbindingen minder politiek berekenend en meer echt op basis van partijverwantschap worden gesloten. Maar de staatssecretaris komt nu tot de conclusie dat zoiets niet goed mogelijk is omdat dan de oude statenleden al een kieslijst zouden moeten indienen, die dan aan andere lijsten verbonden zou kunnen worden. Er zijn dan immers nog geen nieuwe statenleden. Om het probleem op te lossen heeft het ministerie bedacht dat lijstverbindingen kunnen worden toegelaten als bij de provinciale verkiezingen in de helft van de provincies een lijstverbinding tussen de betreffende partijen is aangegaan. Dat betekent natuurlijk dat de OSF (N.B. alleen de OSF!) nooit meer een lijstverbinding kan aangaan omdat in de verschillende provincies niet dezelfde OSF-partij opereert. Dat is natuurlijk echt te gek voor woorden. En dat vindt ook bijna iedereen. De slotsom is dat twee weken later door de meerderheid van de Kamercommissie wordt besloten de staatssecretaris voor te stellen dan maar helemaal geen lijstverbindingen meer toe te staan.Wij wachten nog op het definitieve wetsontwerp.

Dus een drukke laatste maand van het jaar, vrijwel tot aan de kerstdagen want de laatste vergaderdag is, zoals al gezegd, 22 december. Maar direct daarna vo

En daarna begint het met nieuwjaarsrecepties. Gelukkig kun je niet overal naar toe, maar twee kan ik moeilijk overslaan. Op 5 januari mag ik in het paleis op de Dam de majesteit gelukkig nieuwjaar wensen en op 8 januari in Leeuwarden haar commissaris in de provincie. Eigenlijk is de laatste bijeenkomst leuker, in Friesland ken ik meer mensen,dat scheelt.

De kameragenda in het begin van het nieuwe jaar is voor mij niet heel druk, de collega's van D66 nemen immers ook een deel van het werk voor hun rekening. Ik voel mij dus vrij genoeg om mij (alweer, want ik vind het prachtig werk) op te geven voor verkiezingswaarneming. Deze keer de presidentsverkiezingen in Oekraïne. Dat wordt daar spannend, want de politieke leiders kunnen slecht met elkaar overweg en maken altijd ruzie. Er moet dus duidelijkheid komen en daarmee hopelijk ook wat stabiliteit in de regering.De OVSE vindt dit blijkbaar ook heel belangrijk, want er worden meer dan 600 waarnemers ingezet! Op 12 januari vliegen wij met zijn twaalven uit Nederland naar Kiev en daarna worden we door de leiding van de missie verdeeld over het hele land. Ik ga met een collega uit Kazakhstan naar het westen, Lutsk, tien uur met de trein. Een interessant gebied, want hier leeft het Oekraiens nationalisme het sterkst en spreekt ook iedereen Oekraïens en niet Russisch, zoalsin hetoosten.Maarhetiseen moeilijke keuze voor de mensen:Yushenko, de huidige president die telkens ruzie maakte met zijn premier Julia Timoshenko? Of juist Julia, die zich presenteert als de echte verdedigster van de Oekraïense identiteit en de nationale zelfstandigheid? Of misschien juist een nieuweling, met een minder belaste historie? Mijn tolk kiest voor het laatste, want ze heeft genoeg van het geruzie, ze wil een nieuw begin en eindelijk wel eens echte toenadering tot Europa.
Tweede ronde
De verkiezingen verlopen zonder problemen (constateren wij als waarnemers!),

maar ze leveren voor niemand een meerderheid op. Dus moet er een tweede ronde komen, zodat ik op 2 februari weer in het vliegtuig naar Kiev zit. De eerste dag daar geeft ons wat ruimte om de kloosters en kerken te bekijken die als bakens van rust hier en daar in de drukke stad staan.Vaak afgebroken door de Sovjets en na de onafhankelijkheid van 1991 weer opgebouwd in de oorspronkelijke stijl. Soms echt indrukwekkend oud zoals de Sophiakathedraal, gebouwd rond 1020, direct na de kerstening. 's Avonds zie ik in het hotel op de televisie de slotrally's van de twee overgebleven kandidaten, Janoekóvitsj en Timoshenko. De eerste geeft een popconcert, de tweede heeft de leiders van de diverse Oekraiensekerkenalssprekers,onder het motto 'bidden voor de Oekraïne'. Het zal mij benieuwen wat de meeste stemmen oplevert. De volgende dag mag ik naar mijn rayon, deze keer met een Rus als maat. Wij gaan naar Don'etsk, in het oosten, methetvliegtuig,maardeterugweg moet straks weer met de nachttrein, 12 uur lang. En in Don'etsk zie ik de andere kant van het land: iedereen spreekt Russisch, eigenlijk heeft niemand echt behoefte aan een zelfstandig Oekraïne, maar die is er nu eenmaal dus daar is niets meer aan te doen. En iedereen stemt op Janoekóvitsj, de 95% wordt makkelijk gehaald. In het centrum van de stad staat een groot standbeeld van Lenin en in de voorstad Makeëvka staat er ook een. En voor de grote kerk (die ook afgebroken en weer herbouwd is) staat elke dag een eindeloze rij mensen te wachten om een zojuist hierheen gebrachte relikwie te kunnen aanraken. Deze mensen erkennen de patriarch van Moskou als hoofd van de kerk, terwijl de kerken in westelijk Oekraïne een patriarch in Kiev hebben aangesteld. Wat een interessant land is dit toch.Als er nu maar iemand gekozen wordt die 'die boel bij elkaar' kan houden.

Uiteindelijk brengen de verkiezingen in ieder geval duidelijkheid, ook al is er maar een heel kleine marge tussen de beide kandidaten. Janoekóvitsj wint en

Groenland. Die hebben allebei trouwens in het Deense parlement wel twee gegarandeerde zetels. Misschien moesten wij onze overzeese rijksdelen ook op die manier wat extra ruimte bieden.

Crisis
In dit voorjaar wordt de politieke sfeer er niet beter op. Het wordt steeds rommeliger, crisisdreiging, bijna crisis, weer net geen crisis.Het rapport van de Commissie Davids over de Irak-oorlog en de Nederlandse politieke steun daaraan (een bewonderenswaardig uitgebreid rapport over de hele gang van zaken vanaf 1990 tot nu toe) verschijnt op 12 januari, juist de dag dat ik naar Oekraïne vertrek. Achteraf lees ik in de krant dat de eerste reactie van de premier tot algemeen ongenoegen leidt. En het duurt erg lang voordat er een formele reactie uitonderhandeld is in het kabinet. Maar op 9 februari verschijnt dan toch een brief met erkenning van de gemaakte fouten maar ook met enig begrip voor de toen, onder heel andere omstandigheden, genomen beslissingen.
Ik vind het een goed afgewogen brief waar ik niet veel kritiek op heb. Onze kamercommissie Buitenlandse Zaken besluit er binnenkort toch nog een debat met de regering aan te wijden, dus dan zal ook ik daar natuurlijk aan meedoen. En dan breekt de kwestie Uruzgan los die al zo lang speelt maar waar blijkbaar in het kabinet nog steeds geen oplossing voor bedacht is (heeft de premier zich daar nu wel eens echt mee bemoeid?). En dus springt nu het kabinet uit elkaar. Op weg naar Schiphol (voor een korte voorjaarsvakantie, nu ook eens met mijn vrouw weg) krijgen wij midden in de nacht de slotconclusies van Jan Peter en van Wouter te horen. Ik vind het treurig dat het kabinet breekt op een zaak die al zo lang in discussie is en waar dus al lang een oplossing voor had moeten zijn. Op een moment dat heel binnenkort de eerste beslissingen genomen moeten worden over alle noodzakelijke bezuinigingen. En nu van tevoren al duidelijk is dat het ontzettend moeilijk gaat worden om een nieuwe regering te vormen.Wie

precies de schuld heeft is moeilijk uit te maken, maar dat de beide hoofdfiguren slecht met elkaar over weg kunnen is natuurlijk duidelijk. En al die ministers en staatssecretarissen die wél heel goed met elkaar overweg kunnen, over de partijgrenzen heen (want onderschat niet wat er allemaal wél klikte) die moeten dus nuookhunwerk opgeven.Zelfs inde Portugese kranten vind ik er uitgebreide commentaren over: de premier die voor Harry Potter werd uitgemaakt, de geblondeerde Wilders die er nu van gaat profiteren, en natuurlijk de teleurstelling bij de Navo. Niet om vrolijk van te worden. Maar gelukkig leveren de gemeenteraadsverkiezingen weer een wat betere stemming op. De bemoeienissen van de landelijke politiek lijken deze keer niet helemaal de lokale verhoudingen onder te sneeuwen. Misschien juist wel andersom: dat  Den Haag is verworden tot een Poolse landdag leidt er op veel plaatsen toe dat steeds meer kiezers in de gaten krijgen dat er in de eigen gemeente ook nog andere partijjen zijn. De lokalen doen het erg goed. En mijn eigen partij, de FNP, ook. Dat betekent dat er in erg veel plaatsen anders gekleurde wethouders kunnen gaan komen. Dat is toch nog een mooi einde van deze periode! En wellicht ook een stimulans voor de Commissie die voor de OSF de toekomst moet gaan uitzetten.